© ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση και αναπαραγωγή οποιωνδήποτε στοιχείων ή σημείων του e-περιοδικού μας, χωρίς γραπτή άδεια του υπεύθυνου π. Παναγιώτη Καποδίστρια (pakapodistrias@gmail.com), καθώς αποτελούν πνευματική ιδιοκτησία, προστατευόμενη από τον νόμο 2121/1993 και την Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης, κυρωμένη από τον νόμο 100/1975.

ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΕΝΘΕΤΑ. Ό,τι νεότερο εδώ!

Σάββατο, 31 Δεκεμβρίου 2011

Το Βραβείο Ποίησης Πέτρου Χάρη της Ακαδημίας Αθηνών στον Μιχάλη Γκανά


Μεταξύ των βραβευθέντων προχθές το βράδυ στην Ακαδημία Αθηνών ήταν και ο ποιητής Μιχάλης Γκανάς, ο οποίος τιμήθηκε με το Βραβείο Ποίησης του Ιδρύματος Πέτρου Χάρη για το σύνολο του έργου του. 

Ευκαιρίας δοθείσης λοιπόν παρουσιάζουμε μιαν εκπομπή της ΕΡΤ, από το Ψηφιακό Αρχείο της, που τον αφορά, ώστε να μεταλάβουμε του μυστικού και ανθηφόρου κόσμου του!

 

Μιχάλης Γκανάς
Χριστουγεννιάτικη ιστορία 
(απόσπασμα) 

Λέω να γίνω πατέρας του πατέρα μου,
ένας πατέρας που του έτυχε 
σιωπηλό και δύστροπο παιδί,
και να του πω μια ιστορία
για να τον πάρει ο ύπνος.
«Ύπνε που παίρνεις τα παιδιά, πάρε και τον πατέρα...
Ύπνε που παίρνεις τα παιδιά, πάρε και τον πατέρα·
απ' τις μασχάλες πιάσ' τονε σα να 'ταν λαβωμένος.
Όπου πηγαίνεις τα παιδιά εκεί περπάτησέ τον, 
με το βαρύ αμπέχωνο στις πλάτες του ν' αχνίζει.

Δώσ' του κι ένα καλό σκυλί και τους παλιούς του φίλους,
και ρίξε χιόνι ύστερα, άσπρο σαν κάθε χρόνο.
Να βγαίνει η μάνα να κοιτά από το παραθύρι,
την έγνοια της να βλέπουμε στα γαλανά της μάτια
κι όλοι να της το κρύβουμε πως είναι πεθαμένη.

Ύπνε που παίρνεις τα παιδιά, πάρε κι εμάς μαζί σου,
με τους ανήλικους γονείς, παιδάκια των παιδιών μας.
Σε στρωματσάδα ρίξε μας μια νύχτα του χειμώνα,
πίσω απ' τα ματοτσίνορα ν' ακούμε τους μεγάλους,
να βήχουν, να σωπαίνουνε, να βλαστημούν το χιόνι.
Κι εμείς να τους λυπόμαστε που γίνανε μεγάλοι
και να βιαζόμαστε πολύ να μοιάσουμε σ' εκείνους,
να δουν πως μεγαλώσαμε να παρηγορηθούνε». 

Από την ποιητική συλλογή Γυάλινα Γιάννενα (1989)

Παρασκευή, 30 Δεκεμβρίου 2011

Περί του Βραβείου της Ακαδημίας στον Διονύση Μουσμούτη


Εξασφαλίσαμε και Σάς παρουσιάζουμε πρώτοι, εδώ στον ίσκιο του Ήσκιου, τον πάπυρο του Βραβείου Δοκιμίου της Ακαδημίας Αθηνών, το οποίο απονεμήθηκε χθες το βράδυ στον παμφίλτατο φίλο και συνεργάτη μας ΔΙΟΝΥΣΗ Ν. ΜΟΥΣΜΟΥΤΗ, για την συλλογή δοκιμίων του περί του Ούγκο Φόσκολο, δια του οποίου, όπως χαρακτηριστικά αναγράφεται, "έξοχον θεράποντα τής του δοκιμίου τέχνης εαυτόν ανέδειξεν"!!! Μαζί και τρεις φωτογραφίες από την απονομή!






Αξίζει εδώ να σημειώσουμε ότι η χαροποιός αυτή διάκριση είναι ιδιαίτερα σημαντική, επειδή το συγκεκριμένο βραβείο δεν απονέμεται κάθε χρόνο (τελευταία φορά το 2008), αλλά οίκοθεν χωρίς υποβολή αιτήσεως, και απαιτείται ομοφωνία. Άλλωστε, μεταξύ των  βραβευθέντων με το ίδιο βραβείο συγκαταλέγονται κορυφαίοι άνθρωποι της Νεοελληνικής Γραμματείας, όπως οι Αλέξανδρος Αργυρίου, Κώστας Γεωργουσόπουλος, Γιάννης Δάλλας, Ζήσιμος Λορεντζάτος, Διονύσης Μαγκλιβέρας, Παναγιώτης Μαστροδημήτρης, Γιάννης Παπακώστας, Κώστας Στεργιόπουλος, Ν. Δ. Τριανταφυλλόπουλος, Κώστας Τσιρόπουλος.

Πέμπτη, 29 Δεκεμβρίου 2011

Το Βραβείο Δοκιμίου του Ιδρύματος Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών στον Διονύση Ν. Μουσμούτη

Μεταξύ των τιμηθέντων πριν λίγες ώρες απόψε, από το ανώτερο πνευματικό ίδρυμα της πατρίδας μας, την Ακαδημία Αθηνών, ήταν και ο Ζακυνθινός ΔΙΟΝΥΣΗΣ Ν. ΜΟΥΣΜΟΥΤΗΣ, εξαίρετος φίλος, εγκρατής συγγραφέας και επίμονος ερευνητής, επιτυχημένος εξάλλου διευθυντής του περιοδικού Ιστορία Εικονογραφημένη και πιστός συνεργάτης αυτού εδώ του πολυπεριοδικού, όπως και πολλών έγκριτων εφημερίδων και περιοδικών! 

Στον τιμηθέντα Ζακύνθιο απονεμήθηκε -άξια και δίκαια, θεωρούμε- το επίζηλο Βραβείο Δοκιμίου του Ιδρύματος Κώστα και Ελένης Ουράνη, συνοδευόμενο μάλιστα με το χρηματικό έπαθλο των 6.000 ευρώ, για το άρτιο από πάσης απόψεως πρόσφατο βιβλίο του, το οποίο αφορά στην κορυφαία προσωπικότητα του Ζακυνθινοϊταλού Ποιητή «Ούγκο Φόσκολο. Ιστορικά και βιογραφικά παραλειπόμενα». Το εν λόγω πόνημα κυκλοφορήθηκε πριν από ένα χρόνο, τον Δεκέμβριο του 2010, από τις ζακυνθινές εκδόσεις Τρίμορφο του Άκη Λαδικού, γνωρίζοντας επιτυχία. 

Εμείς, από αυτή την θέση, δεν έχουμε παρά να συγχαρούμε από βάθους καρδιάς αγαλλόμενης τον φίλτατο Διονύση και να τού ευχηθούμε να βρίσκεται πάντα στις κορυφές του Πνεύματος, προβάλλοντας σε κάθε περίπτωση κι ευκαιρία τις δυναμικές ιδιαιτερότητες του πολυεπίπεδου ζακυνθινού και τού εν γένει επτανησιακού πολιτισμού!!!

Η χαρά μας καθίσταται εντονότερη πάντως, διότι μνημονεύτηκε ακόμη μια φορά και μάλιστα από επισημότατο ελληνικό βήμα, "μια μεγάλη ευγενική πνευματική μορφή των χρόνων που γεννιόταν η ελευθερία μας", ο δικός μας και παγκόσμιος Ούγος Φώσκολος, σύμφωνα με το σκεπτικό της βράβευσης!!! Εύγε!!!

π. Παναγιώτης Καποδίστριας


ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΤHΣ ΕΚΘΕΣΕΩΣ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΓΡΑΜΜΑΤΕΩΣ ΤΗΣ ΑΚΑΔΗΜΙΑΣ ΑΘΗΝΩΝ κ. ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΠΕΤΡΑΚΟΥ
ΑΝΑΓΝΩΣΘΗΚΕ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΑΝΗΓΥΡΙΚΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΤΗΣ 29ης ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2011

Το βραβείο Δοκιμίου απονέμεται στον κ. Διονύση Ν. Μουσμούτη για το βιβλίο του «Ούγκο Φόσκολο. Ιστορικά και βιογραφικά παραλειπόμενα». Το βιβλίο αποτελείται από οκτώ κεφάλαια εις τα οποία εξετάζονται σημεία του βίου και του έργου του γεννημένου στη Ζάκυνθο Ιταλού ποιητή από ελληνίδα μητέρα, με τον περιπετειώδη βίο εμποτισμένο στα ιδεώδη της πραγματικής δημοκρατίας. Ο βραβευόμενος αναλύει με κάθε λεπτομέρεια, πολλή γνώση και επιστήμη τα ποικίλα θέματα και ζητήματα που αποτελούν τα οκτώ δοκίμιά του και συνθέτει τα διάσπαρτα στοιχεία για τον Φόσκολο με όσα έφερε ο ίδιος στο φως με την έρευνά του. Το βιβλίο προάγει τη γνώση μας για μια μεγάλη ευγενική πνευματική μορφή των χρόνων που γεννιόταν η ελευθερία μας.

ΑΚΡΙΒΕΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ
Αθήνα, 29 Δεκεμβρίου 2011
Ο Γενικός Γραμματεύς
Βασίλειος Χ. Πετράκος

Απονεμήθηκαν απόψε τα Βραβεία της Ακαδημίας Αθηνών

 

 
ΤΑΞΗ ΤΩΝ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

1. Βραβείο Κωνσταντίνου Κτενά, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, από τα έσοδα του κληροδοτήματος Ευθυμίας Μερτσάρη, για εργασία με την οποία προωθείται η γεωλογική γνώση του ελληνικού χώρου, στους Καλλιόπη Γάκη-Παπαναστασίου, Ευθύμιο Καρύμπαλη και Χαμπίκ Μαρουκιάν, για την εργασία τους με τίτλο: "Quaternary marine terraces as indicators of neotectonic activity of the Ierapetra normal fault SE Crete (Greece)."

2. Βραβείο Αικατερίνης Κέπετζη, εις μνήμην του συζύγου της ιατρού Νικολάου Κέπετζη, με χρηματικό έπαθλο 3.000 ευρώ, στην πρώτη αριστεύσασα πτυχιούχο της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, ακαδημαϊκού έτους 2009-2010, κυρία Μαρία Παπανικολάου.

3. Δύο (2) βραβεία Δημητρίου Λαμπαδαρίου, με χρηματικό έπαθλο 3.000 ευρώ το καθένα, για τους ικανότερους για το μάθημα της Γεωδαισίας αποφοίτους Τμημάτων Πολυτεχνικών Σχολών ακαδημαϊκού έτους 2009-2010 στους α) Αντώνιο Βατάλη, πτυχιούχο της Πολυτεχνικής Σχολής του Α.Π.Θ. και β) Νικηφόρο Παυλάτο, πτυχιούχο Πανεπιστημίου Πατρών.

4. Βραβείο της Οικογενείας Ιωάννου Βλυσίδη, εις μνήμην Αντιγόνης Βλυσίδη, με χρηματικό έπαθλο 3.000 ευρώ, για εργασία ιατρικού περιεχομένου, εξ ημισείας στους α) Δημήτριο Μηλίγκο και Μιχάλη Κουτσιλιέρη για την εργασία τους «Insulinlike growth factor - 1Ec (MGF) Expression in eutopic and ectopic endometrium: characterization of the MGF E-peptide actions in vitro» και β) Γκίκα Μαγιορκίνη, Εμμανουήλ Μαγιορκίνη και Άγγελο Χατζάκη για την εργασία τους «The global spread of hepatitis C virus 1a and 1b: phylodynamic and phylogeographic analysis».

5. Βραβείο Κωνσταντίνου Μοίρα, με χρηματικό έπαθλο 3.000 ευρώ, για εργασία με θέμα «Στρεσογόνα ερεθίσματα στην παιδική ηλικία και νευροεπιγενετικές επιπτώσεις», στους Σοφία Σακκά, Δημήτριο Λουτράδη και Γεώργιο Χρούσσο για την εργασία τους με τίτλο : "Absence of Insulin Resistance and Law-Grade Inflammation Despite Early Metabolic Syndrome Manifestations in Children born after in vitro fertilization".

6. Βραβείο Αχιλλέως και Αικατερίνης Διονυσοπούλου, με χρηματικό έπαθλο 8.000 ευρώ, για εργασία με θέμα «Ο ρόλος της γονιδιακής εκφράσεως στην καρκινογένεση» στον κ. Ηρακλή Χ. Κούρτη για την εργασία του με τίτλο «Induction of Lymphoid-like Stroma and Immune Escape by Tumors that Express the Chemokine CCL21».

7. Βραβείο Εμμανουήλ Μπενάκη, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για εργασία με θέμα την βιοποικιλότητα της Ελλάδος ως προς τα φυτά στους Δημήτριο Φοίτο, Θεοφάνη Κωνσταντινίδη και Γεωργία Καμάρη για την εργασία τους «Βιβλίο Ερυθρών Δεδομένων των Σπανίων και Απειλουμένων Φυτών της Ελλάδας» (Ελληνική Βοτανική Εταιρεία, Πάτρα 2009, τόμοι Α΄ και Β΄ ).

8. Βραβείο Εμμανουήλ Μπενάκη, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για εργασία με θέμα την βιοποικιλότητα της Ελλάδος ως προς τα ζώα στους Αναστάσιο Λεγάκι και Παναγιώτα Μαραγκού για την εργασία τους «Το Κόκκινο Βιβλίο των Απειλουμένων Ζώων της Ελλάδας» (Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία και ΥΠΕΚΑ, Αθήνα 2009).

9. Βραβείο Ευτυχίας Ευταξιοπούλου, εις μνήμην του Αντιπλοιάρχου Κωνσταντίνου Ευταξιοπούλου, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για μελέτη που αφορά στο Ναυτικό μας ή γενικότερα στη θάλασσά μας, στον κ. Μιχαήλ Κ. Σκουλιό για το βιβλίο του «Τα ξύλινα καράβια της Κάσου. Σύγχρονη συνοπτική μελέτη για την ιστιοφόρο ναυτιλία της Κάσου από την αρχαιότητα ως το τέλος του 19ου αιώνα» (Αθήνα, 2010).

10. Βραβείο Χίλδεγαρδ χήρας Λεωνίδα Ζέρβα, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για εργασία επί της Οργανικής Χημείας, στον κ. Εμμανουήλ Τζιράκη για την εργασία του " Acyl Radical Reactions in Fullerene Chemistry: Direct Acylation of [60] Fullerene through an Efficient Decatungstate - Photomediated Approach" .

11. Έπαινος, οίκοθεν, στην κυρία Ελένη Ζαχαρίου-Μαμαλίγκα για το βιβλίο της «Πουλιά στη Σύμη και τις νησίδες της» (Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας, Αθήνα 2011).

12. Έπαινος, οίκοθεν, στους Τιμόθεο Γ. Μασούρα και Θωμά Π. Κατωπόδη για το δίτομο έργο τους «Τα Ελληνικά Υποβρύχια» (Ναυτικόν Μουσείον της Ελλάδος, τόμοι Α΄και Β΄, Πειραιάς 2010).

ΤΑΞΗ ΤΩΝ ΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ

1. Βραβείο Γ. Αθάνα, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για την καλύτερη εκδεδομένη ποιητική συλλογή νέου, κατά προτίμηση ποιητού, στον κ. Γιάννη Ζερβό για την ποιητική του συλλογή με τίτλο «Κρίσιμη μάζα» (Εκδόσεις Μελάνι, 2011).

2. Βραβείο Λάμπρου Πορφύρα, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για Έλληνα λυρικό ποιητή, στην κυρία Αθηνά Παπαδάκη για τη συλλογή της «Με λύχνο και λύκους» (Εκδόσεις Νέδα, 2010).

3. Βραβείο Ελένης Τιμ. Μυκονίου, εις μνήμην των γονέων της Ανδρομέδας και Τιμολέοντος Μυκονίου, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, απονεμόμενο σε αριστούχο διπλωματούχο πιανίστα, στον κ. Κωνσταντίνο Δεστούνη.

4. Βραβείο Ελένης και Πάνου Ψημένου, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για έργο αναφερόμενο στην Νεοελληνική Ιστορία ή Φιλολογία από το 1669 μέχρι σήμερα, στους Γεώργιο Κεχαγιόγλου και Λευτέρη Παπαλεοντίου για το βιβλίο τους με τίτλο: «Ιστορία της Νεότερης Κυπριακής Λογοτεχνίας» (Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών Κύπρου, Λευκωσία 2010).

5. Bραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για την καλύτερη ερμηνευτική μονογραφία ή κριτική έκδοση έργου κλασσικής φιλολογίας, στον κ. Γεώργιο Α. Ξενή για την εργασία του «Scholia vetera in Sophoclis Electram» (De Gruyter, 2010).

6. Βραβείο του Ιδρύματος Αποκαταστάσεως Ομογενών εξ Αλβανίας, εις μνήμην Άγγελου Κίτσου, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για μελέτη με θέμα από την ιστορία, την αρχιτεκτονική και την ιστορία της τέχνης της Ηπείρου, στον κ. Στέφανο Τσιόδουλο για το βιβλίο του με τίτλο: «Η Ζωγραφική των σπιτιών του Ζαγορίου. Τέλη 18ου - αρχές 20ού αιώνα. Ιστορική και πολιτισμική προσέγγιση» (Ριζάρειο Ίδρυμα, Αθήνα 2009).

7. Βραβείο εις μνήμην Γιάννη Παπαϊωάννου, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, για τη βράβευση Έλληνα συνθέτη ο οποίος έχει συμβάλει στην ανάπτυξη της σοβαρής ελληνικής μουσικής, στον κ. Δημήτρη Τερζάκη.

8. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στον κ. Βασίλειο Αραβαντινό για το βιβλίο του «Το Αρχαιολογικό Μουσείο Θηβών» (Έκδοση Κοινωφελούς Ιδρύματος Ιωάννη Σ. Λάτση, 2010).

9. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στην κυρία Έλλη Σολομωνίδη-Μπαλάνου σε αναγνώριση της πεντηκονταετούς καλλιτεχνικής της δημιουργίας σε σχεδιάσματα.

10. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στον κ. Χαράλαμπο Π. Συμεωνίδη για το δίτομο έργο του με τίτλο: «Ετυμολογικό Λεξικό των Νεοελληνικών Οικωνυμίων» (Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου, Λευκωσία - Θεσσαλονίκη 2010).

11. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στον ζωγράφο κ. Πέτρο Ζουμπουλάκη, για το σύνολο της καλλιτεχνικής του δημιουργίας.

12. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στον κ. Ιωάννη Μπουρλογιάννη-Τσαγγαρίδη για την εργασία του : « Francesco Saverio Altamura (1822 - 1897). Ο βίος και το έργο του».

13. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στους Ανδρέα Ι. Βοσκό, Ιωάννη Ταϊφάκο και μετά θάνατον στον Κώστα Π. Μιχαηλίδη, συντελεστές της έκδοσης του εξάτομου έργου «Αρχαία Κυπριακή Γραμματεία» (Ίδρυμα Αναστάσιος Γ. Λεβέντης, Λευκωσία 1995-2008).

14. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στις κυρίες Σοφία Καλοπίση-Βέρτη και Μαρία Παναγιωτίδη-Κεσίσογλου για την επιμέλεια της έκδοσης «Πολύγλωσσο Εικονογραφημένο Λεξικό Όρων Βυζαντινής Αρχιτεκτονικής και Γλυπτικής» (Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο 2010).

15. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, κ. Νίκο Νέζη για το τρίτομο έργο του «Τα ελληνικά βουνά. Γεωγραφική Εγκυκλοπαίδεια» (Ελληνική Ομοσπονδία Ορειβασίας Αναρρίχησης και Κληροδότημα Αθ. Λευκαδίτη, Αθήνα 2010).

16. Έπαινος, οίκοθεν, στην Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Σπάρτης (1973) για το πλούσιο μορφωτικό έργο που επιτελεί στην περιοχή της Λακωνίας.



ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΤΡΟΥ ΧΑΡΗ

1. Βραβείο ποιήσεως, με χρηματικό έπαθλο 10.000 ευρώ, στον κ. Μιχάλη Γκανά για το σύνολο του έργου του.

2. Βραβείο μυθιστορήματος, με χρηματικό έπαθλο 6.000 ευρώ, στον κ. Μιχάλη Μοδινό για το βιβλίο του «Επιστροφή».

3. Βραβείο διηγήματος, με χρηματικό έπαθλο 6.000 ευρώ, στον κ. Τάσο Καλούτσα για το βιβλίο του «Η ωραιότερη μέρα της».

ΙΔΡΥΜΑ ΚΩΣΤΑ ΚΑΙ ΕΛΕΝΗΣ ΟΥΡΑΝΗ

1. Βραβείο ποιήσεως, με χρηματικό έπαθλο 10.000 ευρώ, στον κ. Γιώργο Μαρκόπουλο για το σύνολο του έργου του.

2. Βραβείο μυθιστορήματος, με χρηματικό έπαθλο 6.000 ευρώ, στην κυρία Έρση Σωτηροπούλου για το βιβλίο της «Εύα».

3. Βραβείο διηγήματος, με χρηματικό έπαθλο 10.000 ευρώ, στον κ. Δημήτρη Πετσετίδη για το σύνολο του έργου του.

4. Βραβείο δοκιμίου, με χρηματικό έπαθλο 6.000 ευρώ, στον κ. Διονύση Μουσμούτη για το βιβλίο του «Ούγκο Φόσκολο. Ιστορικά και βιογραφικά παραλειπόμενα».

ΤΑΞΗ ΤΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

1. Βραβείο Σίμωνος Σίνα, απονεμόμενο οίκοθεν, άνευ χρηματικού επάθλου, σε προσωπικότητες ή φορείς που έχουν συμβάλει στην προαγωγή της ελληνικής παιδείας εντός και εκτός Ελλάδος, στο Κέντρο Αρχαίων, Βυζαντινών και Νεοελληνικών Σπουδών «Φώτιος Μαλλέρος» (1968) του Πανεπιστημίου της Χιλής στο Santiago για το από δεκαετιών πλούσιο εκδοτικό, διδακτικό και πολιτιστικό έργο που επιτελεί για την ανάδειξη της αρχαίας και νέας ελληνικής γραμματείας στον ισπανόφωνο χώρο, με την φωτεινή καθοδήγηση του ελληνιστή καθηγητή κ. Μiguel Castillo Didier.

2. Βραβείο Ευθυμίας-Μιμίκας Μιχαηλίδου-Νουάρου, εις μνήμην του συζύγου της ακαδημαϊκού Γεωργίου Μιχαηλίδου-Νουάρου, με χρηματικό έπαθλο 10.000 ευρώ για μελέτη με θέμα «Η προστασία του ιδιωτικού βίου στο Αστικό Δίκαιο», στον κ. Νίκο Π. Κουμουτζή για την εργασία του «Η γονική μέριμνα του γεννημένου χωρίς γάμο παιδιού και το δικαίωμα οικογενειακής ζωής του πατέρα» (Π.Ν. Σάκκουλας, Αθήνα 2011).

3. Βραβείο Νικολάου Καρόλου, με χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ, απονεμόμενο σε πρόσωπο ή σε συντεταγμένη ομάδα για πράξη ή δράση κοινωνικής αρετής και ευποιίας που προήγαγε την κοινωνική πρόνοια, στο μη κερδοσκοπικό Οργανισμό «Το Χαμόγελο Του Παιδιού» για το εξαιρετικό και πανελληνίου εμβέλειας κοινωφελές έργο του για την αρωγή και τη φροντίδα παιδιών και των οικογενειών τους που αντιμετωπίζουν αντίξοες και προβληματικές συνθήκες διαβίωσης, ανάπτυξης και εκπαίδευσης.

4. Βραβείο της Ακαδημίας, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στο «Ελληνοαμερικανικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα (Κολλέγιο Αθηνών - Κολλέγιο Ψυχικού)» (1925) για την 85χρονη υψηλή προσφορά του σε θέματα παιδείας, εκπαίδευσης και πολιτισμού.

5. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στον Σύλλογο Κυριών Καλαμάτας (1910) με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 100 χρόνων πολιτιστικής και κοινωνικής προσφοράς.

6. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, άνευ αντιστοίχου προκηρύξεως, στην Εταιρεία Θεσσαλικών Ερευνών (1971) σε αναγνώριση του τεσσαρακονταετούς πνευματικού και πολιτιστικού έργου της.

7. Έπαινος, οίκοθεν, στον κ. Ελευθέριο Γ. Σκιαδά για το έργο του «Ο Ποιητής του Κάρρου, Παναγιώτης Ν. Θεοδοσίου, Η άλλη όψη της αθηναϊκής ιστορίας» (Εκδόσεις Σύγχρονοι Ορίζοντες, Αθήνα 2011).

8. Έπαινος, οίκοθεν, στον δάσκαλο, λαογράφο και συγγραφέα κ. Σταμάτη Αποστολάκη για την πεντηκονταετή προσήλωσή του στην ανίχνευση, διάσωση, καταγραφή και παράδοση στις επόμενες γενιές της κρητικής λαϊκής κληρονομιάς.

9. Έπαινος, οίκοθεν, στην Πανευρυτανική Ένωση (1955), για την 55χρονη πολιτιστική δράση και προσφορά της που μεταξύ άλλων περιλαμβάνει διοργάνωση ημερίδων και συνεδρίων, εκδοτικό έργο και έργα υποδομών και κοινής ωφελείας στην ευρύτερη περιοχή της Ευρυτανίας.

10. Έπαινος, οίκοθεν, στο περιοδικό «Στερεά Ελλάς» (1969) για το πολύτιμο παιδευτικό και ενημερωτικό έργο που προσφέρει στα 42 χρόνια αδιάλειπτης κυκλοφορίας του ακόμη και στις πιο απομακρυσμένες, ορεινές περιοχές της περιφέρειας της Στερεάς Ελλάδας.

«Χωρίς εδώ» επανήλθε δριμύτερος ο Διονύσης Καρατζάς

Γράφει ο π. Παναγιώτης Καποδίστριας


Ναι, ο Διονύσης Καρατζάς επανήλθε δριμύτερος μες από την λυρική – ποτιστική ηρεμία των νέων ποιημάτων του, των οποίων πρόσφατα γίναμε κοινωνοί, σ’ ένα κομψό βιβλίο με γενικό τίτλο «Χωρίς εδώ», παραπέμποντας ακουστικά και υπαινικτικά στο «χωρίς αιδώ». Η συλλογή κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Το δόντι, τον Σεπτέμβριο του 2011, με 48 σελίδες και αρκετά ένθετα φύλλα, όπου βρίσκονται τυπωμένα τα χειρόγραφα του ποιητή. Το εξώφυλλο κοσμεί ένα ζωγραφικό έργο του Ηλία Παπανικολάου.

Επανήλθε λοιπόν δριμύτερος ο φίλος Ποιητής! Κάθε φορά που δημοσιεύεται ένα νέο ποίημα, η ίδια η Δημιουργία με ραγδαία δριμύτητα επιχειρεί να επαναφέρει τον κόσμο στο αρχαίο κάλλος του. Τα ποιήματα του Καρατζά είναι κατά βάσιν ραγδαία κι επαναστατικά, αν και σε πρώτη ανάγνωση δείχνουν ήπια και ήσυχα. Αναστατώνουν τον αναγνώστη, ωθώντας τον επανεύρει το «εδώ» του, μια κι έχει απολέσει προ πολλού τον τόπο του, με κάθε έννοια. Λιμνάζουμε στην Α-τοπία, έχουμε εγκλωβισθεί στον ου-τόπο της, λησμονώντας ότι ο Έρως (δεν έχει σημασία πώς τον αντιλαμβάνεται ο καθείς) μπορεί να καταστεί το αποτελεσματικό παυσίλυπο, το ικανό να γιατρέψει κάθε προβληματική συμπεριφορά του εσωτερικού και του κοινοτικού βίου μας.


ΑΝΕΚΑΘΕΝ ΕΡΩΤΑΣ

Ξύπνησα κι ήτανε γκρεμός
Ψηλά πονάω, βαθιά θυμάμαι.
Πώς να σε κάνω, Θεέ μου,
να χαρώ μαζί σου;

Αλλά, εσύ αλλού.


ΔΙΦΩΝΙΑ

Τελευταία ακούω πολλή σιωπή.
Κλείνομαι στο σκοτάδι μου
και αφήνομαι στα κρουστά της βροχής,
καπνίζοντας βαριές επιθυμίες.
Ποιοι ακούνε τη φωνή σου;


ΔΙΠΛΩΝΩ ΤΑ ΣΑΒΒΑΤΑ

Βιάστηκε απόψε η νύχτα.
Στο καινούριο σκοτάδι
θα βρω φωνή να φωτίσω κινδύνους;
Αν μπω σε τραγούδι,
θα γεράσω ανοιξιάτικα;
Και τώρα που εγώ πονάω,
εσύ σε ποια εποχή μεταναστεύεις;


Η ΔΥΝΑΜΗ ΣΟΥ

Την ώρα του βυθού τάραξες τα νερά
και χάθηκα.
Έχεις τον τρόπο να με σώζεις απ’ τη νάρκη
και να με βρίσκεις μετά οπωροφόρο στον μπαξέ σου.


ΑΝΤΙΚΡΙΣΤΟΣ

Σηκώθηκε και χόρεψε μπροστά της,
σα να έπαιζε φωτιά.
Τα χέρια του έπλεκαν σκιές,
στα πόδια του έτρεχαν πουλιά.
Την ώρα της σιωπής
άλλαξε βλέμμα πυρωμένος
και χάθηκε σε έρωτα.


Τετάρτη, 28 Δεκεμβρίου 2011

Χριστού Γέννα στο Lagos της Νιγηρίας




Ο αγαπητός και σεβαστός μας Μητροπολίτης Νιγηρίας κ. Αλέξανδρος είχε την καλοσύνη να ανταποκριθεί σε αίτημά μας, να μάς αποστείλει φωτογραφικό υλικό από τον εορτασμό της Θείας Γέννας στην έδρα της Μητρόπολής του, στο Λάγκος της Νιγηρίας.

Ο Σεβ. Μητροπολίτης συνόδευσε το υλικό με ένα γράμμα, το οποίο κρίνουμε ότι χρειάζεται να αναγνωσθεί αυτούσιο,πάλι και πάλι:

"[...] Δύο φωτογραφίες από τη χριστουγεννιάτικη λειτουργία στον προσωρινό καθεδρικό ναό. Ο παλαιός κατεδαφίστηκε και ήδη είμαστε στα θεμέλια του νέου. Ο χώρος ήταν μιά παλιά αποθήκη που μετατράπηκε σε ναό... Τι να κάνουμε!

Πάντως τα Χριστούγεννα γιορτάστηκαν σε όλες τις ενορίες με ηρεμία, κάτω από τη βαριά σκιά των βομβιστικών επιθέσεων σε ναούς άλλων δογμάτων. Δύσκολες μέρες... Πώς να ηρεμήσεις τον κόσμο; Το μεσότοιχο της έχθρας ξαναστήνεται, πιο ψηλό από πριν... Πώς να μιλήσεις για καταλλαγή, για ανοχή, για συνύπαρξη και αποδοχή; Πώς να τους πείσεις ότι χρειάζεται υπέρβαση, αγώνας για αληθινά ευαγγελική προσέγγιση στο πρόβλημα;

Αντίποινα, η απάντηση. Χθες τη νύχτα άγνωστοι πέταξαν βόμβες σε μουσουλμανικό σχολείο, την ώρα που τα μικρά παιδιά έκαναν κατηχητικό θα λέγαμε, μαθήματα κορανίου και αραβικής γλώσσας. Και τούτο σε χριστιανική περιοχή... Αρκετά μικρά παιδιά, 6-10 ετών τραυματίστηκαν, ευτυχώς δεν υπήρξαν νεκροί. Άνοιξαν οι ασκοί του Αιόλου... Σίγουρα θα υπάρξουν ανταποδοτικά χτυπήματα από τη μεριά των φανατικών μουσουλμάνων.

Τι αρρώστεια αυτός ο φονταμεταλισμός από όπου κι αν προέρχεται!.. Τι στρέβλωση του θρησκευτικού φαινομένου, τι εκμετάλλευση... Τελικά θα πετύχουν, αν δεν το έχουν κάνει ήδη, να φωλιάσει μίσος ανάμεσα σε ανθρώπους που ήξεραν να συνυπάρχουν. Αδελφός να στρέφεται κατά αδελφού... Τα είδαμε πριν 2-3 χρόνια.

Εμείς παρόλαυτα θα συνεχίζουμε να επιμένουμε και επι γης ειρήνη. Τώρα ποιος μας ακούει, ποιος Τον ακούει..., άλλη ιστορία!"

«Το ανθισμένο δέντρο» του Θανάση Παπαθανασόπουλου

Γράφει ο π. Παναγιώτης Καποδίστριας


Ακόμη ένας εύχυμος καρπός από την ποιητική πλημμυρίδα του παμφίλτατου εφέτη και ποιητή Θανάση Παπαθανασόπουλου. Είναι «Το ανθισμένο δέντρο», που θα κυκλοφορηθεί τον Ιανουάριο του 2012, από τις εκδόσεις Νέος Αστρολάβος / Ευθύνη, σελίδες 104.

Πέντε είναι οι ενότητες, εντός των οποίων έχουν ενταχθεί τα νέα ποιήματα τού ανά χείρας τομιδίου: α΄ Το πουλί και το φίδι (του 2009), β΄ Διάπλους Αχερουσίας (του 2010), γ΄ Φρυκτωρίες (του 2009 και 2010), δ΄ Ο δρόμος για τα Λάβρανδα (του 2011) και ε΄ Ο ισόβιος προϊστάμενος (του 2011).

Για μιαν ακόμη φορά -όπως το συνηθίζει άλλωστε ο πεπειραμένος τεχνίτης του ποιητικού λόγου- μεταποιεί τις εικόνες που εισπράττει σε λέξεις, όλες τις πεπερασμένες κι εν πολλοίς παραθεωρούμενες εικόνες που προσλαμβάνει το έσω μάτι της γόνιμης ευαισθησίας του: Από την τρίχα μέχρι το βελούδο, από τον άγιο μέχρι την ξεχασμένη μασέλα. Έτσι «Ονειρικά εξαπατά ο ποιητής / κι έπειτα με απλότητα / αποκαλύπτει».

Επιλέγουμε ορισμένα μικρά χαρακτηριστικά δείγματα – πνοές δέντρου ευσκιόφυλλου, ώστε ν’ αποκτήσουν και οι αναγνώστες μας μια πρώτη προσωπική πρόσβαση στον μετά λόγου λόγο του Παπαθανασόπουλου:


ΞΕΧΑΣΜΕΝΗ ΠΕΝΤΑΓΙΩΤΙΣΣΑ

Ειλικρινώς ψυχούλα μου
μόλις που σε θυμάμαι.
Για σε μιλώ που κάποτε
γονάτισα για να σφαχτώ
στην κεντητή ποδιά σου.

Μαρούσι, 1-6-2010


ΕΛΛΑΔΑ 2011

Τώρα είμαι πια συνταξιούχος
κοιτάω τα φύλλα που σαλεύει ο άνεμος
και τη ζωή που πέφτει στον Καιάδα.

Κοιτάζω τις στατιστικές που δεν με αφορούν,
τον ήλιο που μπορεί ν’ αποχωρήσει
στο άλλο ημισφαίριο της ματαιότητας.

Στέκω βουβός στο αέτωμα της λύπης,
απελπισμένος βιολιστής
που όλο μετράει τ’ αστέρια δίχως λόγο.

Και λέω, χαίρε Καίσαρ λαμπερέ
Έλληνα εαυτέ μου ευκατάστατε
μες στην ωραία σου χρεοκοπία.

Μαρούσι, 3-7-2011


ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΚΗΔΕΙΑ

Τον κηδέψαμε μ’ όλες τις τιμές
που επιτάσσουν του χωριού οι παραδόσεις.
Όταν γυρίσαμε στο σπίτι είδα τη μασέλα του
λησμονημένη στο περβάζι του παραθυριού
δίπλα στο κρεβάτι που ξεψύχησε
και το καδράκι με το Στάλιν που χαμογελούσε
κοντά στο λυπημένο πρόσωπο της Παναγίας.

Αίγινα, 29-8-2011

Τρίτη, 27 Δεκεμβρίου 2011

Και ο ποιητής Αργύρης Χιόνης εκτός (+25.12.2011)



Ελέησόν σε

Ένιωθες μόνος και μας έπλασες για να ‘χεις
Συντροφιά εις τους αιώνας των αιώνων.
Έσφαλες όμως πλάθοντάς μας
Κατ’ εικόνα και ομοίωσίν σου,
Πολλαπλασίασες τη μοναξιά σου.
Τώρα είσαι μόνος μέσα σ’ ένα πλήθος μόνων.
Δεν έχει πιο μεγάλη μοναξιά.

* * *

τω αγνώστω ποιητή

Πέρασε τη ζωή του,
Γράφοντας ποιήματα
Με τη γομολάστιχα.

[Από την ποιητική συλλογή του πρόωρα φευγάτου Αργύρη Χιόνη (22.4.1943-25.12.2011), Ό,τι περιγράφω με περιγράφει, Γαβριηλίδης 2010]


και οι Κατσιμιχαίοι σε στίχους Αργύρη Χιόνη


Δευτέρα, 26 Δεκεμβρίου 2011

Γεύσεις Γιορτής Vs Εθνική Κατάθλιψη




















Μέρα Γιορτής σήμερα και Σάς καλούμε, εδώ στο σπίτι μας στο Μπανάτο της Ζακύνθου, σε εντρύφηση στις γεύσεις της Φωτεινής, πλάι στο αναμμένο τζάκι μας!
Η Κρίση θέλει εντέλει... γλυκιά καλοπέραση! Όχι, θα σκάσουμε!!!.... Μην μάς πάρει και από κάτω.
Γιορτή Vs εθνική κατάθλιψη!

Ααα, να και οι λουκουμάδες, που ετοίμασε η γιαγιά Δέσποινα!




Κυριακή, 25 Δεκεμβρίου 2011

Χριστουγεννιάτικες εικόνες και ευχές από το Μπανάτο Ζακύνθου








Οι εικόνες προέρχονται από την σημερινή πανευφρόσυνη εορτή των Χριστουγέννων στον τόπο μας, το Μπανάτο Ζακύνθου. Όλα κατανυκτικά και όμορφα! Όλα εορτάσιμα, παρά την περιρρέουσα Κρίση!

Μαζί με τις de profundis ευχές όλων μας προς τους απανταχού φίλους μας για καθημερινά Χριστούγεννα στην ζωή και τα έργα τους, αναλυτικό φωτορεπορτάζ μπορείτε να δείτε στο Νυχθημερόν, εδώ.

Παραμονή Χριστού με Κουλούρα και Μπρόκολα!!!






Κατά τα ζακυνθινά πατροπαράδοτα εορτάσαμε χθες την παραμονή των Χριστουγέννων!
Δηλαδή με την καθιερωμένη κοπή της χριστοπαραμονιάτικης Κουλούρας, αφού προηγήθηκε η ρίψη λαδιού και κρασιού στο τζάκι και με τη βρώση των μπρόκολων ύστερα! Ζακυθινοί, πάντα τέτοια!!!

Χριστούγεννα στο Χονγκ Κονγκ / Nativity of Christ, Orthodox Hong Kong today






Το οπτικοακουστικό υλικό έφθασε ώς εμάς από το μακρινό Χονγκ Κονγκ και από τον Ορθόδοξο Ναό του Αγίου Λουκά, Καθεδρικό της Ορθόδοξης Μητροπόλης του τόπου αυτού της Άπω Ανατολής. Προεστός της χριστουγεννιάτικης Ευχαριστιακής Σύναξης είναι ο οικείος Μητροπολίτης Σεβ. Νεκτάριος, συμπαραστατούμενος από τον κατά σάρκα αδελφό του και μέχρι πρότινος συνεργάτη του Σεβ. Μητροπολίτη Σιγκαπούρης κ. Κωνσταντίνο.

Χαρά και ευφροσύνη εόρτια μεταξύ των μελών της "μικράς ζύμης" της Εκκλησίας που παροικεί στο Χονγκ Κονγκ! Και ακολούθως η προέκταση της Αγίας Τράπεζας: Το Χριστουγεννιάτικο Γεύμα προς τέρψιν όλων!

Να είναι καλά, με ακατάβλητη δύναμη και υγεία ψυχοσωματική, ώστε να εορτάζουν Θεία Γενέθλια!

Σάββατο, 24 Δεκεμβρίου 2011

"Τα σύμπαντα γιορτάζουνε"



Πρόκειται για μια γλυκιά χριστουγεννιάτικη -επίκαιρη δηλαδή- στιγμή από την πρόσφατη πανηγυρική Συναυλία της Χορωδίας "Η Φανερωμένη", στον περικαλλή ναό της Παναγούλας Μπανάτου εν Ζακύνθω, στο πλαίσιο των δράσεων του ΑΛΗΘΩΣ, του Μορφωτικού Κέντρου Λόγου Ενορίας Μπανάτου (11 Δεκεμβρίου 2011).

Σπ. Χρ. Καρύδη, "Όψεις της εκκλησιαστικής οργάνωσης στον βενετοκρατούμενο ελληνικό χώρο. Α΄. Ζάκυνθος – Κέρκυρα – Κεφαλληνία – Κύθηρα – Πελοπόννησος"


[Εκδόσεις Ενάλιος, Αθήνα 2011, σ. 174, 17Χ24 εκ., ISBN 978-960-536-486-1]

Τα ζητήματα που αναπτύσσονται στον παρόντα τόμο προέκυψαν από τη μελέτη της υπάρχουσας βιβλιογραφίας, των γνωστών και εκδεδομένων έως σήμερα αρχειακών πηγών, καθώς και νέων, άγνωστων έως τώρα, μέσα στο πλαίσιο γενικότερης μελέτης που αναφέρεται στην οργάνωση της ορθόδοξης Εκκλησίας στον βενετοκρατούμενο ελληνικό χώρο. Από την παράλληλη μελέτη βιβλιογραφίας και πηγών διαπιστώθηκε η ανάγκη για την κριτική θεώρηση των απόψεων που έχουν έως σήμερα διατυπωθεί και για την εκ νέου ανάγνωση των πηγών, οι οποίες υποδεικνύουν διαφορετικές απαντήσεις στα μελετώμενα ζητήματα.

Ο μέγας πρωτοπαπάς ως κεφαλή της ορθόδοξης Εκκλησίας της Κέρκυρας και το ζήτημα της εκλογής του


Η ανάδειξη του πρωτοπαπά της Κέρκυρας ως κεφαλής της τοπικής Εκκλησίας και η υπαγωγή τού ορθόδοξου κλήρου σ’ αυτόν δεν μπορεί να τεκμηριωθεί έως το πρώτο μισό του 16ου αιώνα.
Από τις γραπτές πηγές των δύο πρώτων αιώνων της λατινοκρατίας στο νησί, δεν προκύπτει ο τρόπος οργάνωσης της ορθόδοξης Εκκλησίας, βαρύνουσα όμως σημασία φαίνεται να έχουν δύο συσσωματώσεις κληρικών, το Ιερό Τάγμα και οι Λευθεριώτες. Από το τέλος του 14ου αιώνα και εξής ο πρωτοπαπάς εμφανίζεται στις πηγές ως αρχηγός του Ιερού Τάγματος, με περιορισμένη δικαιοδοσία, η οποία δεν εκτεινόταν πέραν των ορίων της πόλης. Την κατάσταση αυτή βρήκε η Βενετία, με την εγκατάστασή της στην Κέρκυρα, και την διατήρησε· επικύρωσε τα προνόμια των συσσωματώσεων των κληρικών και επεδίωξε να περιορίσει κατά το δυνατόν κάθε παρέμβαση προερχόμενη είτε από τη Δύση είτε από την Ανατολή, μέσα στο πλαίσιο της γενικότερης θρησκευτικής πολιτικής της, η οποία ήταν άμεσα συνδεδεμένη με τα οικονομικά και πολιτικά της συμφέροντα.
Λίγο πριν από τα μέσα του 16ου αιώνα, και λίγο μετά από την τραγική εμπειρία της τουρκικής πολιορκίας του 1537, η συντονισμένη προσπάθεια του Ιερού Τάγματος, καρπός της οποίας ήταν η παπική βούλλα του 1540, και της κερκυραϊκής Κοινότητας, με τις πρεσβείες του 1542 και του 1546 προς τη Βενετία, είχε ως αποτέλεσμα να αναγνωριστεί στον πρωτοπαπά ευρεία δικαιοδοσία σε όλη την κερκυραϊκή Εκκλησία.
Σ’ ό,τι αφορά την εκλογή του, ο πρωτοπαπάς έως το 1555 εκλεγόταν αποκλειστικά από τους ιερείς που συγκροτούσαν το Ιερό Τάγμα. Η χρονική διάρκεια της θητείας του δεν είναι σαφής. Με δεδομένη την ισόβια κατοχή των οφφικίων, θα μπορούσε κανείς να θεωρήσει ότι ο πρωτοπαπάς διατηρούσε το αξίωμα έως τον θάνατό του, αρχειακές όμως ενδείξεις, σε συνάρτηση με τα στοιχεία των πρωτοπαπαδικών καταλόγων, αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο να εκλεγόταν για συγκεκριμένη θητεία, τη διάρκεια της οποίας αδυνατούμε να προσδιορίσουμε.
Με το διάταγμα της 18ης Δεκεμβρίου 1555 η Βενετία παρενέβη αποφασιστικά στα κερκυραϊκά εκκλησιαστικά πράγματα. Ανέθεσε την εκλογή του πρωτοπαπά σε κληρικολαϊκή συνέλευση, στην οποία υπερτερούσαν αριθμητικά οι λαϊκοί, μέλη της Κοινότητας της Κέρκυρας, και περιόρισε τη διάρκεια της θητείας του στα πέντε χρόνια, με δυνατότητα όμως ανανέωσης. Με τον τρόπο αυτό η Πολιτεία απόσπασε από την Εκκλησία τον έλεγχο του αξιώματος και το έθεσε υπό τον έλεγχο της τοπικής Διοίκησης. Έκτοτε το πρωτοπαπαδικό αξίωμα έλαβε τον χαρακτήρα δημοσίου αξιώματος, διακρινόμενο από το Ιερό Τάγμα και την εσωτερική ιεραρχία του.
Σε όλο αυτό το διάστημα, ο ρόλος του Ιερού Τάγματος στη διοίκηση της Εκκλησίας του νησιού αποδεικνύεται θεμελιώδης. Το Τάγμα, ως αδελφότητα αναγνωρισμένη από την Πολιτεία, είχε τη δυνατότητα να κατέχει και να διαχειρίζεται περιουσιακά στοιχεία. Το γεγονός αυτό υπήρξε ουσιώδες, αφού ακριβώς στην περιουσία του Τάγματος στηρίχθηκαν όλες οι προσπάθειες για την εξασφάλιση των δικών του προνομίων, αλλά και για την ανάδειξη του πρωτοπαπά σε κεφαλή της κερκυραϊκής Εκκλησίας. Μετά το 1555 το Τάγμα, και παρά την απώλεια του προνομίου να εκλέγει αποκλειστικά αυτό τον εκάστοτε πρωτοπαπά, δεν έπαψε να παίζει σημαντικό ρόλο στη ζωή της κερκυραϊκής Εκκλησίας, παρακολουθώντας και αντιδρώντας όποτε χρειαζόταν τόσο στις πράξεις και στις αποφάσεις του πρωτοπαπά όσο και στα εκδιδόμενα πολιτειακά διατάγματα, με σαφή προοπτική τη διατήρηση των προνομίων της Εκκλησίας αλλά και την ορθή και σύμφωνη με τους εκκλησιαστικούς κανόνες διαποίμανσή της από τον πρωτοπαπά.


Η εκλογή του πρωτοπαπά Ζακύνθου


Από τη μελέτη των πηγών βεβαιώνεται ότι έως το 1601 την ευθύνη για την ανάδειξη του πρωτοπαπά είχε η τοπική βενετική Διοίκηση. Η Βενετία παραχωρώντας το 1601 το δικαίωμα εκλογής στο Συμβούλιο της Κοινότητας Ζακύνθου, εκχωρούσε σε αυτό δικά της δικαιώματα, όπως είχε κάνει και άλλοτε με την παραχώρηση του δικαιώματος εκλογής προσώπων σε άλλα δημόσια αξιώματα. Όσο για το ζήτημα της χειροθεσίας, φαίνεται πως ο πρωτοπαπάς Ζακύνθου δεν λάμβανε χειροθεσία, αλλά, όπως και ο πρωτοπαπάς της Κέρκυρας, κατείχε ένα εκκλησιαστικό αξίωμα χωρίς την κανονική εκκλησιαστική διαδικασία.

Όψεις της διοικητικής οργάνωσης της επισκοπής Κεφαλληνίας-Ζακύνθου κατά τον 16ο αιώνα


Η πρόσφατη αρχειακή έρευνα στο Kρατικό Αρχείο της Βενετίας πρόσφερε νέο υλικό στο θέμα της οργάνωσης της επισκοπής Κεφαλληνίας κατά τον 16ο αιώνα. Το υλικό αυτό, συνδυαζόμενο με άλλο, προερχόμενο από το τοπικό Ιστορικό Αρχείο Κεφαλληνίας και τους κώδικες της μητροπόλεως Κεφαλληνίας, καθώς και με την πρόσφατη βιβλιογραφία, φωτίζει συγκεκριμένους τομείς της διοικητικής οργάνωσης της επισκοπής κατά τον 16ο αιώνα και επιτρέπει επίσης τη διατύπωση υποθέσεων για την περίοδο πριν από την ένταξη του νησιού στις βενετικές κτήσεις. Στη μελέτη εξετάζεται το πρωτοπαπαδικό αξίωμα και η λειτουργία της «ιεράς συνόδου» της επισκοπής.
Η εκτεταμένη παρουσία πρωτοπαπάδων στην Κεφαλληνία του 16ου αιώνα γεννά ποικίλα προβλήματα γύρω από τον ρόλο τους στη λειτουργία της επισκοπής. Από αυτούς ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν ο πρωτοπαπάς Κάστρου και ο πρωτοπαπάς της περιοχής του φρουρίου της Άσου.
Το αξίωμα του πρωτοπαπά Κάστρου ταυτίζεται με εκείνο του πρωτοπαπά Κεφαλληνίας. Οι αρμοδιότητές του ήταν αυξημένες έναντι των άλλων πρωτοπαπάδων του νησιού. Αυτός εκλεγόταν από την πολιτική Αρχή του τόπου και κατείχε προνόμια ανάλογα με εκείνα του επισκόπου. Τα στοιχεία αυτά, σε συνδυασμό με τον χρησιμοποιούμενο τίτλο του «πρωτοπαπά και χωρεπισκόπου Κεφαλληνίας» ενισχύουν την υπόθεση ότι το αξίωμα αυτό ήταν η συνέχεια του πρωτοπαπά, ως κεφαλής της τοπικής Εκκλησίας, κατά την περίοδο της πρώιμης λατινοκρατίας και πριν από την ανασύσταση του επισκοπικού θρόνου. Το αξίωμα εντάχθηκε στο πλαίσιο της οργάνωσης της επισκοπής, μετά την ανασύστασή της, διατήρησε όμως τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του, τη σχέση του με την πολιτική Αρχή και τα προνόμιά του.
Το αξίωμα του πρωτοπαπά Άσου, απόρροια του αυξημένου ενδιαφέροντος της Βενετίας για την περιοχή, μετά την ίδρυση του φρουρίου (1593), απόκτησε ξεχωριστή θέση στην τοπική ιεραρχία, τιμήθηκε με την απόδοση προνομίων και διατηρήθηκε έως και τον 18ο αιώνα.
Στο δεύτερο μισό του 16ου αιώνα, τέλος, διαπιστώθηκε η λειτουργία της «ιεράς συνόδου» της επισκοπής. Παρά τα προβλήματα σ’ ό,τι αφορά τη θεσμοθέτηση και τη λειτουργία της, απότοκα της αποσπασματικότητας των πηγών, η «σύνοδος» εμφανίζεται ισοδύναμη του επισκοπικού δικαστηρίου, με σημαντικό ρόλο στη λειτουργία της επισκοπής, ιδιαίτερα κατά τις περιόδους απουσίας ή αδυναμίας του επισκόπου να ασκήσει τα επισκοπικά του καθήκοντα.


Η επισκοπή Κυθήρων κατά την περίοδο της βενετικής κυριαρχίας


Από τη μελέτη της βιβλιογραφίας εξάγεται το συμπέρασμα ότι ουσιαστικά δεν υπάρχουν πληροφορίες για την κατάσταση της Εκκλησίας των Κυθήρων πριν από το δεύτερο μισό του 16ου αιώνα. Η επισκοπή Κυθήρων φαίνεται πως παρέμεινε σχολάζουσα πιθανόν από την έναρξη της λατινοκρατίας και έως την ανασύσταση της επισκοπής, με την εκλογή του επισκόπου Διονυσίου Στρογγύλου το 1569-1570. Στο μεταξύ διάστημα, τη διοίκηση είχε αναλάβει ιερέας με τον τίτλο του πρωτοπαπά.
Αναφορικά με την εκλογή και τη χειροτονία του επισκόπου, συμπεραίνεται ότι η εκλογή του έως το 1636 γινόταν αποκλειστικά από τον μητροπολίτη Μονεμβασίας και την περί αυτόν σύνοδο, ο δε εκλεγμένος νέος επίσκοπος λάμβανε την επικύρωση της εκλογής του από την κεντρική βενετική Διοίκηση και ακολούθως παραλάμβανε την επισκοπή από την τοπική βενετική Αρχή. Από τα μέσα του 17ου αιώνα, η εκλογή ανατέθηκε στο Συμβούλιο της Κοινότητας Κυθήρων, το οποίο εξέλεγε αποκλειστικά εντόπιο υποψήφιο. Ο εκλεγείς εχειροτονείτο από τον μητροπολίτη Μονεμβασίας, στον οποίο και υπαγόταν.


Η διαμάχη για τον μητροπολιτικό θρόνο της Πάτρας την περίοδο 1712-1713. Νεότερα στοιχεία


Η γνωστή υπόθεση της εκλογής του Χριστόφορου Αντωνόπουλου στον μητροπολιτικό θρόνο της Πάτρας και της αντίδρασης τού αποκλεισθέντος συνυποψηφίου του, του μητροπολίτη Μύρων Ζακχαίου Αδαμόπουλου, επανεξετάζεται μέσα από το υλικό που προσφέρει μια νέα πηγή, η έντυπη εκδοχή των εγγράφων που συγκέντρωσε ο διεκδικητής του θρόνου για την υποστήριξη της υπόθεσης στη Βενετία.
Η «stampa» εντοπίστηκε στο Ιστορικό Αρχείο της Κέρκυρας, έχει διαστάσεις 30,1Χ20,7 εκ. και αποτελείται από 42 αριθμημένες σελίδες. Η σημασία της πηγής δεν έγκειται μόνο στα νέα στοιχεία, τα οποία συμπληρώνουν τα κενά ως προς τα γεγονότα και τη στάση της τοπικής κοινωνίας απέναντι στο ζήτημα και στα εμπλεκόμενα πρόσωπα, αλλά και στο πλήθος των πληροφοριών που αφορούν στην Εκκλησία και στην Κοινότητα της Πάτρας. Πιο συγκεκριμένα, μέσα από τις ενυπόγραφες βεβαιώσεις και καταγγελίες, αποκαλύπτονται τα ονόματα των εν ενεργεία ιερέων και των εφημερίων 26 ναών της πόλης, προσδιορίζονται τα όρια της δικαιοδοσίας του μητροπολίτη στον τομέα της ενοριακής οργάνωσης, βεβαιώνεται η ύπαρξη του θεσμού των θρησκευτικών αδελφοτήτων και στον πελοποννησιακό χώρο, προστίθενται νέα ονόματα μελών της Κοινότητας και νέες πληροφορίες που αφορούν στη λειτουργία της.

Follow by Email

Παρουσιάστηκε σφάλμα σε αυτό το gadget

Οι πιο αναγνώστες μας Αναγνώστες

Related Posts with Thumbnails