© ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση και αναπαραγωγή οποιωνδήποτε στοιχείων ή σημείων του e-περιοδικού μας, χωρίς γραπτή άδεια του υπεύθυνου π. Παναγιώτη Καποδίστρια (pakapodistrias@gmail.com), καθώς αποτελούν πνευματική ιδιοκτησία, προστατευόμενη από τον νόμο 2121/1993 και την Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης, κυρωμένη από τον νόμο 100/1975.

ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΕΝΘΕΤΑ. Ό,τι νεότερο εδώ!

Τρίτη, 16 Μαρτίου 2010

Η συντήρηση και αποκατάσταση ενός Κώδικα της Μονής Αγίου Γεωργίου Κρημνών Ζακύνθου


Τα κατεξοχήν έργα Πολιτισμού δεν κραυγάζουν, αλλά υφίστανται και θαυματουργούν. Όποιος Πολιτισμός είναι μεγάφωνος δεν πρόκειται περί του αυθεντικού Πολιτισμού, αλλά για μιαν ιμιτασιόν - μούφα κατάσταση, που διακρίνεται για την προσωρινότητά της.

Στη Μονή Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου Ζακύνθου, με πρωτοβουλία του Μητροπολίτη Ζακύνθου κ. Χρυσοστόμου έχει από τον Μάρτιο του 2001 ιδρυθεί Εργαστήριο Συντήρησης Εικόνων, με υπεύθυνους και χειρώνακτες της ιδιάζουσας αυτής τέχνης τους Βολιμιάτες Αδελφούς Ανδρέα και Μάριο Θεοδόση, οι οποίοι κυριολεκτικά επαναφέρουν τα εινονογραφικά σπαράγματα "εκ του μη όντος εις το είναι"! Περισσότερα γι' αυτό δείτε κάνοντας κλικ εδώ.

Τους τελευταίους μήνες ο ένας εκ των συντηρητών, ο Μάριος Θεοδόσης ασχολήθηκε μετ' επιστήμης, όχι μόνον με εικονίσματα, αλλά με την συντήρηση και αποκατάσταση ενός ιστορικού και πολυταλαιπωρημένου από τον χρόνο κυρίως Κώδικα. Πρόκειται για έναν από τους πολύτιμους Κώδικες της Μονής Αγίου Γεωργίου των Κρημνών (ή στα Γκρεμνά) Ζακύνθου, όπου -σημειωτέον- εμόνασε ο ρακενδύτης Μοναχός και Δάσκαλος του Γένους Παχώμιος Ρουσάνος.

Το θαύμα συντελέστηκε αυτές τις μέρες. Όχι μόνον αποκαταστάθηκε ο Κώδικας, αλλά η επιμέλεια και αφοσίωση του Μάριου προχώρησε σε ειδική δερματοδεσία του ιστορικού αυτού τεκμηρίου. Μέχρι και ειδική θήκη εποίησε για να το προφυλάξει.

Αφού τον συγχαρούμε από καρδιάς, δηλώνουμε θαυμαστές τού εν γένει αθόρυβου αλλά καίριου και ουσιαστικού έργου των Αδελφών Θεοδόση στην επιβίωση του Ζακυνθινού Πολιτισμού και δημοσιεύουμε παρακάτω το ειδικό Δελτίο Συντήρησης του εν λόγω Κώδικα, προς γνώσιν των λεπτομερειών του κατορθώματος αυτού! 




ΥΛΙΚΑ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ. Το βιβλίο αποτελείται από 320 χάρτινες σελίδες, δεμένες σε ένα σύνολο 11 τευχών. Φέρει ημιδερματόδετες χάρτινες πινακίδες με επένδυση μαρμαρογραφίας.

ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ. Χειρόγραφη ένδειξη χρονολογίας ''ΑΧΟΓ'' 1673.

ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. 27,5 Χ 43 εκ.




ΦΘΟΡΕΣ ΠΙΝΑΚΙΔΩΝ - ΡΑΧΗΣ

Απώλεια του μεγαλύτερου τμήματος δερμάτινου καλύμματος και αποσύνθεση επένδυσης μαρμαρογραφίας. Απουσία ράχης και απώλεια μηχανικής και φυσικής αντοχής των χάρτινων πινακίδων.

ΦΘΟΡΕΣ ΣΕΛΙΔΩΝ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

Απώλειες χάρτινης ύλης, σχισίματα, τσακίσεις και παρουσία κιτρινοκαφέ λεκέδων υγρασίας. Συσσώρευση ακαθαρσιών και προσβολή του χαρτιού από όξινα μελάνια. Κατά τόπους αποσύνδεση της βιβλιοδεσίας. Απώλεια φυσικής και μηχανικής αντοχής του χαρτιού.





ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΦΘΟΡΩΝ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

Αποσύνδεση τευχών βιβλιοδεσίας και αρίθμησή τους. Απομάκρυνση συσσωρευμένων ακαθαρσιών με στεγνό καθαρισμό. Έλεγχος διαλυτότητας μελανιών. Υγρός καθαρισμός κιτρινοκαφέ λεκέδων υγρασίας και απομάκρυνση υδατοδιαλυτης οξύτητας. Ενδυνάμωση του χαρτιού για την αποκατάσταση της μηχανικής αντοχής του. Αποκατάσταση μηχανικών φθορών του χαρτιού και ενίσχυση της φυσικής σταθερότητας του με τη συμπλήρωση των απωλειών του. Επανασύνταξη των τευχών με ραφή σε μονό εξογκωμένο νεύρο και τοποθέτηση εσωφύλλων στην αρχή και τέλος του βιβλίου. Τοποθέτηση νέων ξύλινων πινακίδων στο σώμα του βιβλίου. Ράψιμο χειροποίητων κεφαλαριών και φοδράρισμα της ράχης και των πινακίδων. Επικόλληση ψευδοράχης για την αποφυγή πιέσεων και κρακλέ. Κάλυψη των πινακίδων με νέο δέρμα και προετοιμασία για την τοποθέτηση γραμμάτων και χρυσής διακόσμησής του.

8 σχόλια:

Διονύσιος Β. Ποταμίτης (Σουμάκης) είπε...

Θερμὰ συγχαρητήρια στοὺς συΒολιμιάτες μας καὶ στὸν Ἐπίσκοπό μας· στοὺς μὲν γιὰ μία ἀκόμη ἄψογη καὶ ὁλόψυχη δουλειά τους καὶ στὸν Ἐπίσκοπό μας γιὰ ἄλλη μία πρωτοποριακή του πρωτοβουλία μὲ σημασία διαχρονική. Τὴν εὐχή του νὰ ἔχουμε!

Εὐχαριστοῦμε, πάτερ Παναγιώτη, ποὺ μᾶς κρατᾶτε ἐνήμερους.
Εὐλογεῖτε

H.Constantinos είπε...

Εχει πολύ ενδιαφέρον το θέμα συντήρηση, και σε κάτι τόσο εξειδικευμένο ακόμα περισσότερο...

π. Γεράσιμος (Grenoble) είπε...

Πολύ σοφή θάλεγα η σύσταση του εργαστηρίου συντήρησης εικόνων κλπ από τον Σεβ. Μητροπολίτη μας κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ Β΄στο χώρο της Μονής των Στροφάδων και επανδρωμένο με δύο άξιους πτυχιούχους συντηρητές, τους αδελφούς Ανδρέα και Μάριο Θεοδόση.

Τη δουλειά Τους, στις εικόνες, την έχουμε θαυμάσει προ πολλού και επι τόπου, στο Εργαστήριο. Εκείνο που μας εξέπληξε από την σημερνή ανάρτησή Σου, π. Παναγιώτη, ειναι η συντήρηση ενός κώδικα του 1673 (δηλ. μετά την από τον Βενετό ναύαρχο Νani, που πήρε τη Βιβλιοθήκη της Μονής), ο οποίος ανήκει στο Μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου των Κρεμνών Ζακύνθου. Από τις δημοσιευθείσες φωτογραφίες παρατηρούμε, όσο είναι δυνατόν οτι έγινε μια σοβαρή δουλειά.

Μου θυμίζει κατά πολύ την δουλειά ενός εκ των καλυτέρων βιβλιοδετών - συντηρητών που έχουν εναπομείνει στην πόλη των Αθηνών, αν όχι του καλύτερου, του κ. Χρήστου Μπίκου.

Μπράβο, λοιπόν, στον Μάριο Θεοδόση και καλή συνέχεια, γιατί υπάρχουν και άλλοι κώδικες στο Νησί μας, που χρειάζονται συντήρηση.



YΓ. Οι από τις Μονές της Ζακύνθου και Στροφάδων κώδικες, που πήρε ο Βενετός ναύαρχος Νani, ευρίσκονται σήμερα στη Βενετία, στη μεγάλη Μαρκιανή βιβλιοθήκη, γνωστοί ως Νανιανοί κώδικες

Artanis είπε...

Υπέροχη δουλειά...
καλημέρα από ΝΖ...

Ανώνυμος είπε...

μεγάλη τιμή να προσπαθείς να συντηρήσεις τέτοια έργα. ένα από τα όνειρά μου ήταν να γίνω συντηρητής. παραμένει όνειρο.

καλημέρα

Μαρία Σ είπε...

Συγχαρητήρια σε ολους τους συντελεστές αυτης της Ανάστασης.
Τι καλά που θα ηταν να ψηφιοποιηθεί μαζί με τους αλλους κωδικες που ευρίσκονται στην Μαρκιανή βιβλιοθήκη !!!!
Ευχαριστούμε πολύ που μας ενημερώνεται.

pandriopoulos είπε...

Eξαίσια ανάρτηση, αγαπητέ μου Π.Κ.
Εξαίσια!
Χίλια μπράβο σε όλους σας εκεί στη Ζάκυνθο για όλα τα θαυμαστά και ιστορικά που επιτελείτε.
Νομίζω πως στο θέμα της συντήρησης εικόνων και χφ πρέπει να είστε και η μοναδική Μητρόπολη.
Συνεχίστε με τον ίδιο ζήλο και την ίδια υψηλή ποιότητα!

Ανώνυμος είπε...

Ergo a3iothaymasto! Edw lene "mhn krineis to biblio apo ena e3wfyllo".

Follow by Email

Οι πιο αναγνώστες μας Αναγνώστες

Related Posts with Thumbnails