Εξερευνά και παρουσιάζει η Μαρία Σιδηροκαστρίτη-Κοντονή
Σε μιαν από τις υποθαλάσσιες εξερευνήσεις μας, μαζί με την φίλη μου την Κ. Μ., στην περιοχή Ακρωτηρίου και συγκεκριμένα στον σκόπελο Βόιδι, που ευρίσκεται στην περιοχή και απέχει 290 μέτρα από την ακτή, εντοπίσαμε μια κυκλική κατασκευή σε βάθος 3- 4 μέτρα από τη επιφάνεια της θάλασσας, διαμέτρου 4 μέτρων και ύψους 30 με 40 εκατοστά.
Μετά από την πρώτη έκπληξη, ξαναγυρίσαμε με υποβρύχια μηχανή, μέτρα και σταθμά, την αποτυπώσαμε, φωτογραφίσαμε κι έτσι έμεινε στο αρχείο μου.
Τώρα που ο «ΙΣΚΙΟΣ του ΗΣΚΙΟΥ» μάς προσφέρει απλόχερη φιλοξενία, την αποσύραμε και την παρουσιάζουμε στους φίλους μας.






Η κατασκευή αυτή ευρίσκεται ΝΑ του σκοπέλου, 3-4 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας, όπως αναφέρω προηγουμένως. Εξωτερικά είναι επιχρισμένη με στρώμα πηλού πάχους 5 εκατοστών περίπου, το οποίο από τα χρόνια έχει σπάσει και φέρει βαθιές ραβδώσεις.
Ρωτώντας έμαθα, ότι τα παλιά χρόνια τις στέρνες νερού εξωτερικά τις περνούσαν με πηλό, για να μη φεύγει το νερό και έτσι βγάλαμε το συμπέρασμα, ότι η κατασκευή αυτή είναι ο πυθμένας στέρνας νερού.
Ο Ι. Π. μού είχε πει, χωρίς να θυμάται τις πηγές του, ότι πάνω στον σκόπελο υπήρχε μια εκκλησία, ένα σπίτι δίπατο, μια κληματαριά και μια στέρνα. Αυτή η πληροφορία ήλθε να στηρίξει την άποψή μας, ότι η υποθαλάσσια αυτή κατασκευή πράγματι είναι ο πυθμένας της στέρνας που υπήρχε στον Σκόπελο.
Εδώ παραθέτω αυτούσια την περιγραφή που κάνει για το Βόιδι ο Ντίνος Κονόμος στο βιβλίο του «Εκκλησίες και Μοναστήρια στη Ζάκυνθο», Αθήνα 1967 σελ. 38, για τους φίλους εκτός Ζακύνθου, οι οποίοι θα ήθελαν να μάθουν την ιστορία του.
Άγιος Γεώργιος στο Βόιδι
Εκκλησία και μοναστήρι σωζόμενα σε ένα μικρό νησάκι, ΒΔ της Ζακύνθου, που ήταν άλλοτε ενωμένο με την στεριά.
Το νησάκι αυτό, Βόιδι ή Καλόγερος ή Φίλιππος (Fra Filippo) ή νησί των Τριάντα εννέα (Trentanove), καταστράφηκε από τους σεισμούς των ετών 1840, 1893 και 1953. Το εκκλησάκι και η μονή παραχωρήθηκαν από την Βενετία στον ιστοριογράφο Γεώργιο Σέρρα το 1642. Αργότερα (1672) περιήλθε στην ιδιοκτησία του Μοναστηριού του Αγίου Φραγκίσκου του Κάστρου, που τα έδωσε μαζί με το νησάκι σε εδαφονομή (1749) στο μοναχό Π. Φωκά. Από τα παλιότερα χρόνια ως την εποχή της Αγγλοκρατίας η εκκλησία και το Μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου στο Βόιδι γιόρταζαν κάθε χρόνο την ημέρα της επετείου του Μεγαλομάρτυρα και η θάλασσα ένα γύρω έπηζε από βάρκες με προσκυνητές. Το πανηγύρι στο Βόιδι ήταν ένα από τα λαμπρότερα της περασμένης Ζακύνθου. Το 1840 το εκκλησάκι και το μοναστήρι έπεσαν από τους σεισμούς. Το λαμπρό πανηγύρι και οι βαρκάδες έσβησαν από τότε.
Ύστερα χάθηκαν ακόμη και ερείπια. Οι σεισμοί και το πέλαγος αφάνισαν κάθε ανάμνηση και σήμερα υπάρχει μόνο στη μέση της θάλασσας ένας έρημος μικρός σκόπελος.
Συμπληρώνω δύο επιπλέον στοιχεία, που συνέβαλαν στην καταστροφή του:
Α. Οι Ιταλοί κατά την διάρκεια της κατοχής, όπως επίσης μού είπε ο Ι. Π., κτυπούσαν από το Ακρωτήρι δίπλα από τον φάρο, τον σκόπελο με κανόνια για να δοκιμάζουν την ευστοχία τους και
Β. Η κορυφή του κόπηκε και έπεσε στη θάλασσα στο σεισμό του 1988.
Για την ονομασία του σκοπέλου υπάρχουν πολλές παραδόσεις, ότι εκτελέστηκαν εκεί 39 ποπολάροι που έλαβαν μέρος στο Ρεμπελιό ή ότι εκτελέσθηκαν 39 κάτοικοι από το χωριό Κερί που ήθελαν να εκλέξουν δικό τους Προβλεπτή.
Σαν επικρατέστερη όμως θεωρώ την άποψη του αείμνηστου Χρήστου Λιβέρη, ο οποίος αναφέρει στο έργο του «Τοπωνύμια της Ζακύνθου», εκδόσεις Ερμής, σ. 33, ότι οι Ενετοί πάνω σε αυτό κατασκεύασαν οχυρώματα με κανόνι και τα προσδιόριζαν με τον αριθμό 39 όπως και στην περίπτωση της νησίδας Τεσσαράκοντα στον Αλυκανά, η οποία –δυστυχώς- έχει καλυφθεί από την Θάλασσα.
Μερικές διευκρινήσεις για τις δημοσιευόμενες εδώ υποβρύχιες φωτογραφίες:
*** Τραβήχτηκαν από τον φωτογράφο Διονύσιο Δρακόπουλο τον Σεπτέμβρη του 2009 και τον ευχαριστούμε πολύ.
*** Οι αρχικές που είχα τραβήξει το 1995 και οι οποίες θα ήταν ένα υπόβαθρο για την φθορά που έχει υποστεί η κατασκευή, δανείστηκαν κάπου και δυστυχώς χάθηκαν.
*** Οι τρεις πρώτες φωτογραφίες αφορούν ένα βράχο πάνω στον οποίο κάποιοι σκάλισαν ένα Λιθάρι, πιθανόν για να το μεταφέρουν σε κάποιο Λιοτρίβι αλλά τελικά δεν το ολοκλήρωσαν. Δεν έχω πληροφορίες γι’ αυτό.
*** Οι υπόλοιπες φωτογραφίες αφορούν τον πυθμένα της στέρνας, στην οποίαν αναφερόμαστε παραπάνω.
Η ελαιογραφία του σκοπέλου Βοϊδιού, ως νησιού και με πανηγύρι, είναι καμωμένη από τον Ζακυνθινό ζωγράφο και αγιογράφο Χρήστο Ρουσέα και ανήκει στον αγαπητό μας συγγραφέα Νιόνιο Μελίτα.
----------------------------------
Σημείωση Π.Κ.
Οφείλω από πλευράς του Ιστοχώρου μας να ευχαριστήσω από καρδιάς τη φίλη Μαρία Σιδηροκαστρίτη-Κοντονή για την τιμή να πρωτοπαρουσιάζει από το πολυπεριοδικό μας τις πολύ ενδιαφέρουσες εξερευνήσεις της.
Πρέπει να πω, ότι από διετίας προετοιμάζω ένα φωτο-ϊστορικό Αφιέρωμα στο Βόιδι, αλλά με τρόπο καλότυχο με πρόλαβε η πολύτιμη Φίλη Μαρία. Είμαι πολύ χαρούμενος, ότι από εκείνο το ατέλειωτο Αφιέρωμα (που πλέον θ' ακολουθήσει μεν, τροποποιημένο δε) παραχωρώ ευχαρίστως, για τις ανάγκες αυτής εδώ της σπουδαίας δημοσίευσης-ανακοίνωσης την πρώτη φωτογραφία (το Βόιδι μες από τα καλάμια της απέναντι όχθης) και το παρακάτω μικρό βίντεο, που αποτυπώνει τον σκόπελο αυτόν, καθώς παιχνιδίζει με τη θάλασσα του Ιονίου, η οποία εντέλει τον κατατρώει.