Ένα συγκινητικό ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ για την 35ετηρίδα της Πατριαρχίας Βαρθολομαίου. Η διαδρομή ενός ανθρώπου που, από τη μικρή γενέθλια γη, έφθασε στα πέρατα του κόσμου, διατηρώντας ακέραιη τη μνήμη των καταβολών του και την αποφασιστικότητα της αποστολής του.
Υπάρχουν διαδρομές ζωής που υπερβαίνουν τη βιογραφία ενός προσώπου και γίνονται μαρτυρία μιας ολόκληρης εποχής. Μια τέτοια διαδρομή αποτυπώνει το εξαιρετικό ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ «Βαρθολομαίος, ο Οικουμενικός Πατριάρχης», που προβλήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 2026, με αφορμή τη συμπλήρωση 35 ετών από την εκλογή του στον Οικουμενικό Θρόνο.
Πρόκειται για μια σπάνια οπτικοακουστική κατάθεση, όπου η ιστορία συναντά το προσωπικό βίωμα και, πίσω από το μεγαλείο του πατριαρχικού θεσμού, αναδύεται η ανθρώπινη φυσιογνωμία εκείνου που τον διακονεί.
Η αφήγηση αρχίζει από την Ίμβρο. Από τους Αγίους Θεοδώρους, το πατρικό σπίτι, τις γνώριμες γειτονιές, τους τάφους των προσφιλών του, τα χώματα της παιδικής ηλικίας. Εκεί επιστρέφει ο Πατριάρχης με την τρυφερότητα του παιδιού που αναγνωρίζει στη γενέθλια γη την αφετηρία και το καταφύγιό του.
Έπειτα η Χάλκη, η Θεολογική Σχολή, η μαθητεία και η πνευματική διαμόρφωση. Ακολουθούν η Κωνσταντινούπολη, το Φανάρι, η ευθύνη του Πρωτόθρονου της Ορθοδοξίας. Και από εκεί η Οικουμένη: οι Εκκλησίες, οι λαοί, οι πολιτισμοί, οι αγωνίες για την ενότητα, την ειρήνη, το περιβάλλον και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.
Με συμπληρωμένα τα 86 του χρόνια, ο Βαρθολομαίος ανακαλεί πρόσωπα και γεγονότα με συγκίνηση συχνά αισθητή στη φωνή και στο βλέμμα του. Η ανάμνηση των αγαπημένων που έφυγαν, των τόπων που άλλαξαν, των δοκιμασιών που σημάδεψαν τη Ρωμιοσύνη, αποκτά ιδιαίτερη ένταση. Κι όμως, ο άνθρωπος αυτός, με όλη την ευαισθησία του, παραμένει εντυπωσιακά αποφασιστικός. Η επίγνωση του χρόνου οξύνει, θα έλεγε κανείς, την αίσθηση της ευθύνης του.
Μέσα από τις εικόνες αναδύεται και η ιστορική περιπέτεια του Ελληνισμού της καθ' ημάς Ανατολής. Η συρρίκνωση, οι πληγές, οι διωγμοί, αλλά και η επιμονή στη συνέχεια. Ο Πατριάρχης κουβαλά αυτή την ιστορία ως προσωπικό βίωμα. Η αγάπη του για την Ίμβρο, τη Χάλκη και την Πόλη αγκαλιάζει τη γλώσσα, την πίστη, τα γράμματα, την ποίηση, τις παραδόσεις, όλα όσα συγκροτούν την αυτοσυνειδησία της Ρωμιοσύνης.
Η βαθιά καλλιέργειά του διακρίνεται και στον τρόπο της αφήγησης. Μιλά με ακρίβεια, ευγένεια, κάποτε με λεπτό χιούμορ, αφήνοντας τη συγκίνηση να αναδυθεί φυσικά, χωρίς επιτήδευση. Είναι η εξομολόγηση ενός ανθρώπου που έχει πολλά να θυμηθεί και εξακολουθεί να έχει πολλά να προσφέρει.
Η επιστροφή στην Ίμβρο αποκτά τελικά ποιητική σημασία. Από την Ίμβρο στη Χάλκη, από τη Χάλκη στην Πόλη, από την Πόλη στην Οικουμένη και τανάπαλιν στην Ίμβρο. Ένας κύκλος που κλείνει γεωγραφικά, ενώ παραμένει ανοιχτός πνευματικά. Σαν να χρειάστηκε να διανυθούν όλες οι αποστάσεις του κόσμου, για να φανεί πως η πρώτη πατρίδα παραμένει ο βαθύτερος τόπος της ψυχής.
Αυτό είναι, ίσως, το πιο συγκλονιστικό στοιχείο του ντοκιμαντέρ: ο Πατριάρχης, έχοντας διανύσει μια τόσο μεγάλη πορεία, εξακολουθεί να κοιτάζει μπροστά. Με τη συγκίνηση των αναμνήσεων και τη βεβαιότητα της αποστολής του. Με την επίγνωση πως η ηλικία μετρά τον χρόνο, ενώ η ευθύνη τού δίνει νόημα.
Και πίσω από τα 35 χρόνια μιας ιστορικής Πατριαρχίας, αναγνωρίζουμε τελικά το παιδί της Ίμβρου, που αξιώθηκε να συνομιλήσει με την Οικουμένη, κρατώντας μέσα του άσβεστη την πρώτη του πατρίδα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου